Get Adobe Flash player

ورود کاربر

آخرین اطلاعیه

همکاران محترم در مواقعی که سامانه همگام با مشکلاتی همراه گردید،بخشنامه های اداری را در این سایت مشاهده فرمایید.
خانه

تاثیر شبکه‌های اجتماعی بر سلامت ذهن و جسم

در سال ۱۹۷۱ اولین ایمیل دنیا دریافت شد و اکنون بعد از گذشت بیش از ۴۰ سال، شبکه‌های اجتماعی جهان را مانند طوفان درنوردیده‌اند. این شبکه‌ها مانند فیس‌بوک و توییتر، توسط یک نفر از هر چهار نفر در دنیا استفاده می‌شوند و با وجود آنکه کاملاً مضر به نظر می‌رسند، از سوی برخی محققان به عنوان عوامل تأثیرگذار بر بهبود سلامت روانی و جسمی جوامع معرفی می‌شوند.
در سال ۲۰۱۲ "مدیکال نیوز تودی" گزارش داد که مطالعه‌ای نشان داده است فیس‌بوک می‌تواند اضطراب و احساس بی‌کفایتی را در افراد افزایش ‌دهد. همچنین مطالعه‌ای که این اواخر انجام شده، نشان داده است که فیس‌بوک تا جایی می‌تواند بر ما تأثیر منفی بگذارد که احساس تیره‌روزی و بدبختی کنیم!
آنچه که باید در وهله‌ی اول به آن توجه کرد این است که شبکه‌های اجتماعی به عنوان یک منبع ارزشمند توانسته‌اند نیاز اساسی بشر برای ارتباط اجتماعی را تحقق بخشند. با این وجود آیا چنین ادعاهایی اغراق‌آمیز هستند؟ آیا ما باید استفاده از شبکه‌های اجتماعی را محدود کنیم؟

شبکه‌های اجتماعی چه هستند؟
شبکه‌های اجتماعی در اصل مجموعه‌ای از سایت‌های اینترنتی هستند که مردم سراسر جهان برای تعامل فعال با یکدیگر از آنها استفاده می‌کنند؛ تعاملی از طریق نوشته، عکس و یا ویدئو. در این میان فیس‌بوک از شبکه‌های اجتماعی پیشرو با بیش از ۱٫۲ میلیارد کاربر فعال جهانی است.
آخرین آمار نشان می‌دهد که حدود ۴۲ درصد از بزرگسالان آنلاین از شبکه‌های اجتماعی استفاده می‌کنند. شاید تعجب‌آور نباشد که بگوییم بیشتر کاربران شبکه‌های اجتماعی را افراد زیر ۳۰ سال تشکیل می‌دهند اگرچه تعداد کاربران بزرگتر نیز در حال افزایش است. این آمار همچنین می‌گوید که به طور میانگین هر امریکایی ۷٫۶ ساعت در طول ماه را صرف شبکه‌های اجتماعی می‌کند. ضمن اینکه اکثر آنها از طریق گوشی‌های هوشمند خود به شبکه‌های اجتماعی دسترسی دارند.

چه چیز ما را جذب شبکه‌های اجتماعی می‌کند؟در اواخر دهه‌ی ۱۹۸۰ نخستین ارائه‌دهنده‌ی خدمات اینترنت(ISP) دایال‌آپ‌ تجاری در ایالات متحده آغاز به کار کرد. اینترنت قطعاً طی ۳۰ سال گذشته پیشرفت‌های زیادی داشته است چنانچه بیشتر مردم چیزی از دایال‌آپ نمی‌دانند و یا دیگر آن را فراموش کرده‌اند.
قطعاً یکی از جذاب‌ترین ویژگی‌های اینترنت در ابتدا و اکنون، توان ارتباط بهتر با جهان اطراف‌مان بوده است. به عنوان مثال اینترنت به ما اجازه داده است که فرستادن ایمیل را جایگزین کار زمان‌بر فرستادن نامه کنیم و رسانه‌های اجتماعی نیز بر همین فرضِ سهولت و گسترش ارتباطات، ساخته شده‌اند.
فیس‌بوک مأموریت خود را اینگونه توصیف کرده است: مأموریت فیس‌بوک این است که به مردم برای به اشتراک گذاشتن و ساختن جهانی بازتر و متصل‌تر، قدرت بدهد. مردم از فیس‌بوک برای در اتباط بودن با دوستان و اقوام خود، برای کشف آنچه در دنیا می‌گذرد و برای به اشتراک گذاشتن و بیان مسائل مهم استفاده می‌کنند.
مأموریتی که فیس‌بوک برای خود تعریف کرده است تقریباً خلاصه‌ی تمام چیزی است که شبکه‌های اجتماعی قصد انجام آن را دارند البته شکی نیست که عموم مردم تسلیم دنیای شبکه‌های مجازی شده‌اند، البته کمی بیشتر از حد معمول.

اعتیاد به شبکه‌های اجتماعی
همه‌ی ما دلایل خود را برای استفاده از شبکه‌های اجتماعی داریم. بسیاری از ما دوست داریم استاتوس‌ها و عکس‌های دیگران را مرور کنیم در حالی که ممکن است دیگران از آن برای بیان احساسات و هیجانات خود استفاده کنند. اما آنچه بیشتر ما را به شبکه‌های اجتماعی می‌کشاند، پرت‌کردن حواس‌مان از زندگی روزمره و خستگی در کردن است، رفتاری که می‌تواند ما را به فیس‌بوک معتاد کند.
در واقع، چنین رفتاری آنقدر شایع است که محققان مقیاس‌های روانی برای اندازه‌گیری اعتیاد به فیس بوک(BFAS) ایجاد کرده‌اند. این مقیاس توسط دکتر "سیسیل اندراسن" و همکارانش در دانشگاه برگن نروژ ایجاد شده است؛ مقیاسی با شش آیتم برای اندازه‌گیری اعتیاد به فیس بوک.
این آیتم‌ها شامل چنین گزاره‌هایی است:"شما وقت زیادی را صرف فکرکردن درباره‌ی فیس بوک و چگونگی استفاده از آن می‌کنید" و یا اینکه "شما فیس‌بوک را برای فراموش کردن مشکلات شخصی باز می‌کنید". به گفته‌ی محققان اگر جواب چهار مورد از این شش مورد، "بیشتر مواقع" یا "همیشه" باشد، اعتیاد به فیس‌بوک به وجود آمده است.
به گفته‌ی محققان افرادی که اضطراب بیشتر و یا احساس ناامنی اجتماعی بیشتری دارند، احتمال مراجعه‌شان به فیس‌بوک نیز بیشتر است. یک تیم از محققان به رهبری "دار مشی" در دانشگاه آزاد برلین دریافته‌اند که افرادی که بازخورد مثبت از فعالیت‌های خود در فیس‌بوک دریافت می‌کنند، فعالیت‌های قوی‌تری در "هسته‌ی اکومبنش مغز" نشان می‌دهند؛ ناحیه‌ای که مسأله‌ی پاداش را پردازش می‌کند. در واقع فعالیت قوی‌تر این بخش به استفاده‌ی بیشتر از فیس‌بوک بستگی دارد.
از این مطالعات می‌توان نتیجه گرفت که افراد معتاد به فیس بوک از آن به عنوانی راهی برای جلب توجه و تقویت اعتمادبه نفس استفاده می‌کنند. اما آیا این رفتارها تأثیرات منفی بر سلامت ذهنی و یا جسمی دارند؟

اثرات منفی شبکه‌های اجتماعی
در سال ۲۰۱۲ Anxiety UK یک بررسی در مورد استفاده از رسانه‌های اجتماعی و اثرات آن بر احساسات انجام داد. ۵۳ درصد از شرکت‌کنندگان این مطالعه گفته‌اند که رسانه‌های اجتماعی رفتار آنها را تغییر داده است در حالی که ۵۱ درصد آنان گفته‌اند که این تغییر منفی بوده است.
آنهایی که گفته بودند با استفاده از شبکه‌های اجتماعی زندگی‌شان بدتر شده است همچنین گزارش کرده‌اند که احساس اعتماد به نفس کمتری نسبت به کسانی که دستاوردهای بیشتری داشته‌اند، دارند.
دکتر راخ می‌گوید این مشکل قطعا از بازخوردهایی که با تأخیر دریافت شده‌اند، به وجود آمده است. او همچنین می‌گوید: بسیاری از مردم در شبکه‌های اجتماعی اغلب دیدگاه‌های آرمانی خود را از زندگی ارائه می‌دهند و مقایسه‌ی اجتماعی که بر اساس این آرمان‌ها به وجود می‌آید، احساسات منفی بسیاری می‌آفریند.
علاوه بر اینها بررسی‌ها نشان داد که دو سوم از شرکت‌کنندگان پس از استفاده از سایت، در کسب آرامش و یا خواب راحت مشکل داشته‌اند. در حالی که ۵۵ درصد گفته‌اند که وقتی قادر به چک کردن اکانت‌های خود در شبکه‌های اجتماعی نبودند، احساس نگرانی می‌کنند. مطالعات دیگر دکتر راخ نشان داده است که ارتباطات در شبکه‌های اجتماعی در روابط چهره‌به‌چهره افراد اختلال وارد می‌کند.
نگرانی دیگری که استفاده‌ی مداوم از شبکه‌های اجتماعی ایجاد می‌کند، خشونت سایبری است. به ویژه اینکه اکثر استفاده‌کنندگان از آنها، جوانان زیر ۳۰ سال هستند. طبق گزارش EIE سازمانی که برای استفاده‌ی امن‌تر از اینترنت برای کودکان و خانواده‌ها فعالیت می‌کند، ۹۵ درصد از نوجوانان شکل‌های مختلف خشونت سایبری را مشاهده کرده‌اند و ۳۳ درصد آنها قربانیان این خشونت سایبری بوده‌اند.

آیا فیس‌بوک می‌تواند سلامت ذهنی و جسمی را بهبود بخشد؟
همچنانکه تعداد زیادی از تحقیقات، اثرات منفی شبکه‌های اجتماعی بر سلامت جسم و ذهن را توضیح می‌دهند، تعدادی نیز مدعی هستند این شبکه‌ها می‌توانند اثرات مثبتی نیز داشته باشند. به نظر آنها این سایت‌ها می‌توانند بک ابزار مفید برای شناسایی افراد دارای مشکل سلامت روان باشند.
سال گذشته مدیکال‌نیوزتودی گزارش کرد که طبق مطالعه‌ی محققان دانشگاه میسوری، شیوه‌ی فعالیت در فیس بوک ممکن است یک شاخص برای تشخیص سلامت روانی افراد باشد.
این گروه دریافتند افرادی که تصاویر کمتری را به اشتراک می‌گذارند، پروفایل طولانی‌تر و دوستان فیس‌بوکی کمتری دارند، احتمالاً دچار اختلالی به نام فقدان لذت از روابط اجتماعی هستند. این افراد توان برخورد با موقعیت‌های شادی‌آور و لذت‌بخش مانند صحبت با یک دوست را ندارند.
مطالعه‌ی دیگری از دانشگاه سن‌دیه‌گو کالیفرنیا UCSD نشان داده است که استفاده از شبکه‌های اجتماعی می‌تواند شادی را گسترش دهد.
تحقیقات یک تیم مطالعاتی به رهبری جیمز فاولر در دانشکده‌ی پزشکی این دانشگاه نیز نشان داده است که استاتوس‌های شاد، دیگر کاربران را هم تشویق می‌کند که مطالب شاد به اشتراک بگذارند. طبق یافته‌ها گسترش عبارات مثبت تحت تأثیر عبارات شاد بیش از گسترش استاتوس‌های منفی است.
در حقیقت محققان باور دارند که اگر این گسترش کلامی شادی ادامه پیدا کند، می‌تواند یک اپیدمی "خوب بودن" راه بیندازد. بنابراین اگر تغییر عاطفی در فردی پدید بیاید و او این شادی را به دیگران منتقل کند می‌توان گفت که شبکه‌های اجتماعی نقش خوبی در سلامت روانی و جسمی دارند.
به طور کلی به نظر می‌رسد که اثرات دقیق رسانه‌های اجتماعی بر سلامت جسم و روان ما هنوز هم به صورت کامل مشخص نشده است. اما چیزی که مسلم است به این زودی‌ها شبکه‌های اجتماعی از روابط انسان‌ها محو نخواهند شد.

تصویر خبر: 

آمار بازدید کنندگان

  • شمارنده سایت:4,126,189
  • کاربران عضو:33
  • IP شما:54.81.78.135
  • تا:این لحظه
  • بازدیدکنندگان:
  • امروز:6
    هفته جاری:4010
    ماه جاری:19470
    سال جاری:115618

افراد آنلاین

در حال حاضر 1 کاربر و 1 کاربر مهمان آنلاین هستند.